Dzieło „Plan Mozaika Rubinowe Tychy” to nowoczesna wizja miasta stworzona w 2011 roku przez Henryka Jana Dominiaka. Artysta połączył brzozową sklejkę z minerałami, aby odwzorować granice i barwy Tychów. Unikat jest eksponowany w tyskim Magistracie, a opiekę nad nim sprawuje Muzeum Miniaturowej Sztuki Profesjonalnej Henryk Jan Dominiak w Tychach.

Plan Mozaika Rubinowe Tychy, to artystyczny plan miasta o wymiarach 137,5 cm na 152,5 cm, wykonany w 2011 roku na brzozowej sklejce.
Tychy – niczym kunsztowna mozaika – zostały w niezwykły sposób uhonorowane przez tyskich przedsiębiorców. Ta misterna kompozycja, w której każdy element symbolizuje innowację, biznesowy kunszt i społeczną odpowiedzialność, tworzy dziś wspaniały, pełen blasku obraz naszego miasta. Dziękujemy za ten cenny dar, który buduje naszą wspólną przyszłość.
Wyjątkowa, unikatowa w skali świata mozaika przedstawiająca plan Tychów stworzona została z pieczołowicie wyselekcjonowanych materiałów szlachetnych. Lśniące kruszce, heban oraz wenge tworzą to dzieło, które można podziwiać na półpiętrze Urzędu Miasta Tychy przy al. Niepodległości 49.
Szlachetny charakter tego dzieła podkreśla kunszt wykonania, gdzie topografia miasta została zaklęta w drogocennych kamieniach. Dopełnieniem tej wyjątkowej kompozycji jest tyska infrastruktura drogowa – wyróżniająca się ciemną barwą elementy wykonane z czarnego hebanu oraz wenge nadają mozaice dostojnego i ponadczasowego wyrazu. Całość stanowi wyrafinowane połączenie kartografii i jubilerskiej sztuki.
Dzieło znajduje się pod opieką ponadgranicznego Muzeum Miniaturowej Sztuki Profesjonalnej Henryk Jan Dominiak w Tychach (ul. Żwakowska 8/66).
Mozaika Rubinowe Tychy: Autorska wizja i interpretacja
Mozaikę „Rubinowe Tychy”, symbolizującą plan miasta, umieściłem na nośniku wiernie odwzorowującym jego granice. Do tego celu zastosowałem sklejkę z brzozy rosyjskiej o wymiarach 137,5 cm wysokości i 152,5 cm szerokości.
Dobór użytych surowców nie był przypadkowy. Minerały wybierałem wspólnie z Juliuszem Naumowiczem (zm. 2013 r.) – Wielkim Mistrzem Sudeckiego Bractwa Walońskiego oraz gestorem Muzeum Minerałów i Muzeum Ziemi Juna w Szklarskiej Porębie. Naszym celem było takie wypełnienie konturów mozaiki skałami, aby odpowiadały one kolorom powszechnie stosowanym na planach gmin.
Storytelling materiałowy (ang. material storytelling)
Wybór materiałów do stworzenia mozaiki „Rubinowe Tychy” nie był przypadkowy – każdy z nich niesie ze sobą głęboką symbolikę. Obszary mieszkalne postanowiłem oznaczyć naturalnymi rubinami (pochodzącymi m.in. z Madagaskaru, Indii, Sri Lanki, Pakistanu czy Tanzanii), które symbolizują miłość. Z kolei tereny przemysłowe wypełniłem szafirami z Madagaskaru, będącymi znakiem nadziei. „Tyskie zielone płuca” oraz okoliczne, mniejsze enklawy leśne ukształtowałem z malachitu wydobywanego na Uralu, w Zambii i Namibii. W tyskich parkach głównym akcentem dekoracyjnym stał się jaspis rosyjski, natomiast w architekturze leśniczówek wyeksponowałem naturalne piękno australijskiego oliwinu z Queensland. Ogródki działkowe wyznaczyłem serpentynitem z okolic Masywu Ślęży na Dolnym Śląsku, ronda zaakcentowałem brazylijskim i z Kolorado amazonitem, a błękit wód – w tym Jeziora Paprocańskiego – oddałem szlachetnym afgańskim lapisem lazuli.
System identyfikacji wizualnej dla firm oraz jednostek publicznych.
- Banki – w oparciu o ustalenia z przedstawicielami banków, naniosłem na plan Rubinowych Tychów siedziby Banku Spółdzielczego oraz placówek PKO BP S.A., uwieńczone szlachetnymi szafirami gwiaździstymi z Madagaskaru.
- Ekosystemy biznesowe – miejsca przedsiębiorców o ugruntowanej pozycji wyróżniłem rubinami gwiaździstymi z Birmy. To wyjątkowo rzadkie i elitarne klejnoty, będące symbolem sukcesu, bogactwa oraz przywództwa.
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) przy ul. de Gaulle’a 16 – w miejscu tym osadziłem zielony turmalin, uznawany za kamień o silnych wibracjach i właściwościach uzdrawiających.
- Tyskie apteki – zostały oznaczone brazylijskimi szmaragdami, symbolizującymi przedsiębiorczość i siłę przebicia.
- Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej przy al. Niepodległości 230 – zaznaczyłem ją jaspisem afrykańskim, minerałem, który w sferze duchowej odpowiada za oczyszczanie kanałów energetycznych.
- Placówki medyczne (Wojewódzki Szpital Specjalistyczny Nr 1, Szpital Miejski oraz Stacja Pogotowia Ratunkowego) – ich lokalizację wyróżnia howlit, minerał kojarzony z harmonią i ukojeniem.
- Urząd Miasta Tychy oraz siedziby jednostek budżetowych – zostały przypisane do czarnego onyksu, tradycyjnego symbolu siły, mocy i stabilności.
- Tyski Urząd Skarbowy – oznaczyłem czarnym turmalinem.
- Placówki edukacyjne – reprezentuje afrykański granat.
- Kościoły – wyróżniłem purpurytem z Namibii, który barwą nawiązuje do szat duchownych.
- Do wskazania budynków policji i straży miejskiej – posłużył mi indyjski sodalit.
- Obiekty sportowe – przedstawiłem czaroitem. Z 14-karatowego żółtego złota (próba 585) precyzyjnie uformowałem przestrzenną figurkę piłkarza, która symbolicznie oznacza miejsce, gdzie wznosi się Stadion Miejski.
- Tyskie stadniny koni – przypisałem im sokole oko. Te z nich, które wniosły dodatkową opłatę, zostały dodatkowo wyróżnione maleńkim konikiem z 14-karatowego żółtego złota.
- Z kolei stacje paliw – oznaczyłem tygrysim okiem – żółtą odmianą kwarcu.
Linie napięć – Kręgosłup Tyskiej Metropolii.
Malarski charakter kompozycji nadałem, wyznaczając jej najważniejsze osie hebanem – drewnem o niepowtarzalnej, głębokiej czerni.
- Arterie Krwiobiegu Miejskiego (Warszawska, Turyńska, Beskidzka, Cielmicka, Jedności, Stoczniowców 70, Begonii, Żwakowska, Grota Roweckiego, Al. Niepodległości, Marszałka Piłsudskiego, Al. Jana Pawła II i Towarowa) w pierwszej kolejności pokryłem hebanem, zyskując szlachetny, mroczny odcień.
- Przebieg głównych dróg w Tychach i okolicach (m.in. ulice Budowlanych, Sikorskiego, Przemysłowa, Metalowa, Jaśkowicka, Dojazdowa, Murarska, Graniczna, Edukacji, Dąbrowska, Nałkowska, Uczniowska, Fabryczna, Armii Krajowej) zmaterializowałem w hebanie, który stał się ucieleśnieniem absolutnej, niewidzialnej próżni.
Wenge to wyjątkowy, afrykański gatunek o głębokiej barwie i niezwykłej twardości. Jego charakterystyczny deseń, faktycznie przypominający upierzenie kuropatwy, zestawiony z ponadczasową szlachetnością mahoniowca, tworzy intrygujący i unikalny efekt wizualny w stolarstwie artystycznym.
W moim projekcie użycie tych gatunków drewna do wykończenia pozostałych tyskich krwiobiegów stanowi autorskie, eleganckie podejście, które zrywa ze schematami powielanymi w internecie.
Podejście to znajduje swoje odzwierciedlenie w precyzyjnym doborze materiałów dla poszczególnych traktów, takich jak:
Ab initio
- Asfaltowa Synapsa: Rynek, Akacjowa, Albatrosów, Andersa, Arctowskiego, Asnyka, Astrów, pl. Bacewicz, Bacha, pl. Baczyńskiego, Bajkowa, Barbary, Barwna, Baziowa, Bałuckiego.
- Ciąg Komunikacyjny Czwartego Wymiaru: Bażancia, Beethovena, Bema, Biblioteczna, Bieruńska, Bociania, Boczna, Bohaterów Warszawy, Boya Żeleńskiego, Braterska, Bratków.
- Broniewskiego, Bronisławy. Aleja Anonimowych Historii: Browarowa, Brzechwy, Brzoskwiniowa, Brzozowa, Brzozy, Bukowa, Burschego, Bzów, Bławatków.
- Asfaltowy Nerw: Chabrów, Chałupnicza, Chłodnicza, Ciasna, Cicha, Cienista, Cisów, Fabryczna, Cmentarna, Cyganerii, Cyprysowa, Czarna, Czechowa, Czereśniowa, Czułowska.
Kordynat
- Żyła miasta: Czysta, Czyżyków, Derkaczy, Dołowa, Drozdów, Dunikowskiego, Dworcowa, Dworska, Dymarek, Dziewanny, Dzwonkowa, Dębowa, Edisona, Einsteina, Ejsmonda, Elfów.
- Brukowanym szlakiem ludzkich kroków: Elsnera, Estetyczna, Estkowskiego, Pasaż Europejski, Filomatów, Fiołków, Fitelberga, Sienkiewicza, Myśliwska.
- Ciąg Komunikatywny: Flamingów, Fredry, Frycza Modrzewskiego, Gajowa, Gilów, Glinczańska, Gostyńska, Gołębia, Goździków, Grabowa, Grunwaldzka, Grzybowa, Górna, Główna, Hańczy.
- Linearny Puls Metropolii: Hetmańska, Honoraty, Hubala, Hutnicza, Irysów, Jabłoni, Jagodowa, Jana, Jankowicka, Jaracza, Jaroszowicka, Jarzębinowa, Jaskrów, Jaskółcza.
Tryptykacja
- Otwarty Korytarz Ludzkich Historii: Honoraty, Hubala, Hutnicza, Irysów, Jabłoni, Jagodowa, Jana, Jankowicka, Jaracza, Jaroszowicka, Jarzębinowa, Jaskrów, Jaskółcza.
- Przekrój przez czas i asfalt: Jasna, Jastrzębia, Jaworowa, Jałowcowa, Jaśminów, Jesienna, Jesionowa, Jeżynowa, Jodłowa, Jordana, Junaków, Jurajska, Jutrzenki, Jędrzejowskiej, Kaczeniec.
- Wektor Przepływu: Kalinowa, Kasztanowa, Klonowa, Kochanowskiego, Kolejowa, Kolibrów, Konopnickiej, pl. Konstytucji 3 Maja, Konwalii, Korczaka.
- Szlak Kinetis: pl. Wojciecha Korfantego, Kormoranów, Kosów, Kowalska, Krokusów, Krzywa, Krzyżowskich, Krótka, Kukułcza, Karola Kurpińskiego, Kwiatów.
Kwartyzacja
- InfoDroga / DataWay: Legionów Polskich, Lencewicza, Leszczynowa, Leśna, Ligonia, Lipowa, Lokalna, Magnolii, Maków, Malinowa, Marzanny, Mała, Miodowa, Miła, Modrzewiowa.
- Smart-trakt: Morcinka, Mostowa, Mozarta, Mysłowicka, Mąkołowska, Młodzieżowa, Młyńska, Na Grobli, Na Wzgórzu, Nad Jeziorem, Nadrzeczna, Niezapominajek, Nizinna, Norwida, Nowa.
- Wektor Ruchu: pl. Nowary, Nowokościelna, Nowowiejska, Obywatelska, Ogrodowa, Ojca Bocheńskiego, Okrężna, Olchowa, Orla, Orzechowa, Orzeszkowej, Ostróżki.
- Miejska matryca:Owczarska, Paprocańska, Paproci, Parkowa, Pasterska, Pawia, Piaskowa, Piwna, Piwowarów, Pod Lasem, Podgórna, Pogodna.
Kwintylacja
- SmartEko Ścieżka: Polna, Pomarańczy, Poziomkowa, Promienna, Prosta, Przejazdowa, Przepiórek, Przerwy Tetmajera, Prześwit, Rataja, Regionalna, Reja, Rodakowskiego, Rolna, Rolnicza.
- Ciąg Komunikacyjny (HyperLink): Roździeńskiego, Runowa, Rybitwy, Rybna, Rymarska, Rzeczna, Różana, Różyckiego, Rękodzielnicza, Samochodowa, Serdeczna, Sikorek, Skalna.
- Naczynie krwionośne miasta pulsujące zgiełkiem: Skotnica, Skowronków, Skośna, Składowa, pl. Skłodowskiej-Curie, Sokola, Solna, Mikołaja Kopernika, Sosnowa, Sowia, Spokojna, Sportowa.
- Strumień miejskiej świadomości: Starokościelna, Stawowa, Stokrotek, Stolarska, Stroma, Strusia, Szkolna, Studzienna, Sublańska, Szafirków, Szarotek, Damrota, Szczygla, Szpakowa, Słoneczna, Słoneczników, Słowicza, Długa.
Sexta-pars
- Galeria dźwięków: Czarnieckiego, Sienkiewicza, Myśliwska, Boczna, Hierowskiego, Darwina, Moniuszki, Powstańców, Turkusowa, Konecznego, Sienkiewicza, Łęgowa, Jasińskiego.
- Przestrzeń spotkań i poezji: Wałowa, Wschodnia, Topolowa, Tołstoja, Barona, Tulipanów, Ujejskiego, Urbanowicka, Filaretów, Kubicy, kard. Wyszyńskiego, Zgrzebnioka, Łęgowa, Ustronna.
- Metro-current: Harcerska, Wejchertów, Wesoła, Wieczorka, Wiejska, Targiela, Konfederatów Barskich, Powstańców, Kościelna, Wieniawskiego, Objazdowa, Wierzbowa, Wilcza, Wiosenna.
- Betonowy wąwóz: Witosa, Wiązowa, Strefowa, Wiśniowa, Wodna, Zwierzyniecka, pl. Wolności, Wronia, Wrzosowa, Wspólna, Wąska, Wędkarska, Władysława Jagiełły.
Oktantywa
- Betonowa rzeka: Za Drogą, Bocheńskiego, Zacisze, Narcyzów, Krucza, Zagrodowa, Sadowa, Zakątek, Zapolskiej, Zaręby, Zawilców, pl. Zbawiciela, Podleska, Zbożowa, Szkolna.
- Architektoniczny kanion: Zelwerowicza, Miarki, Zgody, Zielona, Ziemiańska, Ziołowa, Ziębia, pl. Ziętka, Zrębowa, Stefana Batorego, Zygmunta, de Gaullea, ks. Blachnickiego.
- Miejska arteria: ks. Hlonda, ks. Kapicy, ks. Radziejewskiego, ks. Szojdy, Kościuszki, ks. Tischnera, ks. Świerzego, Łabędzia, Łączna, Łąkowa, Śląska, Strzelecka, Dmowskiego, Arkadowa.
- Aleja przeznaczenia: Reymonta, Świerczyniecka, Świerkowa, św. Anny, Źródlana, Żarnowiecka, Żarowska, Żniwna, Żorska, Żurawia, Żółkiewskiego.